Samen met een groepje collega’s vormde Birgit op school het ontwikkelteam. “We wilden kijken waar we als school in wilden groeien. “Executieve vaardigheden komen steeds terug: hoe belangrijk ze zijn voor leren, gedrag en samenwerking.”

Eén rode draad

In januari 2025 werd het ontwikkelteam een werkgroep met een duidelijke ambitie: één rode draad door de hele school.  “Hoe creëren we dat, van kleuters tot groep 8?” vroeg het team zich af. Daar kwam ZIEN in de Klas om de hoek kijken. Hannah Rutten organiseerde studiedagen en overleggen waarin ze het team van De Wereldwijzer meenam in het onderwerp executieve vaardigheden en zelfsturing. “We doken in vragen als: wat zijn executieve functies precies? Hoe zorgen we dat kinderen deze goed kunnen ontwikkelen? En hoe zorgen we dat het niet bij losse activiteiten blijft, maar onderdeel wordt van de dagelijkse praktijk?”

Langzaam ontstond er een concreet plan. De school ontwikkelde op basis van de metafoor van de boot van ZIEN in de Klas, eigen posters: bijvoorbeeld visuele ankers die in iedere klas hangen. De eerste drie thema’s waren taakinitiatie, inhibitie en werkgeheugen. Na de herfstvakantie volgden emotieregulatie en flexibiliteit.

“Herhaling is cruciaal,” legt Birgit uit. “In de eerste acht weken herhalen we steeds dezelfde drie posters. Zo bouwen we stap voor stap aan een gemeenschappelijke taal door de hele school. Als ik straks een klas binnenloop en zeg: ‘Gooi je roer eens om,’ en iedereen weet wat ik bedoel, dan is het geslaagd.”

De taal van leren

‘’Die gemeenschappelijke taal is precies waar het om draait. “Leerkrachten spreken die taal inmiddels, maar wat zo mooi is: de leerlingen ook! Per periode focussen we op een aantal executieve vaardigheden. Per klas wordt bekeken wat belangrijk is voor deze leeftijdsgroep. Zo weten alle leerlingen bijvoorbeeld wat het betekent om iets op je landkaart te zetten. Door met de hele klas afspraken te maken over spullen klaarleggen, wat te doen na de instructie en wanneer je klaar bent met een taak, leer je kinderen vaste routines aan. Hiermee ontwikkelen ze het gebruik van hun werkgeheugen.’’

Birgit ziet dagelijks hoe belangrijk executieve vaardigheden zijn voor schoolsucces.  “Executieve vaardigheden zijn eigenlijk de onderlegger van leren. Als je goed bent in plannen, focussen en emotieregulatie, helpt dit enorm bij het leren. In deze tijd besteden we er in de klas veel meer tijd en aandacht aan dan vroeger en dat is goed, maar het is ook een verandering in onze rol als leerkracht. ”

Samen leren en groeien

De samenwerking met ZIEN in de Klas speelde daarin een belangrijke rol.  “ZIEN in de Klas heeft ons geholpen om de basis goed neer te zetten. Tijdens studiedagen legden ze helder uit wat executieve vaardigheden zijn en waarom ze zo essentieel zijn. Ze stelden de juiste vragen: wat verwacht je precies? Hoe zie je dat terug in gedrag? Daardoor konden wij onze visie scherp krijgen en vertalen naar de praktijk.”

Die co-creatie ervoer Birgit als waardevol. “Het voelde echt als samen bouwen. We kregen de kennis en ruimte om het daarna zelf verder te brengen. En dat is precies wat we nu doen: het levend houden, verdiepen en uitbreiden.”

Kijken naar de toekomst

In 2026 wil De Wereldwijzer een volgende stap zetten: ‘’Waar eerst de focus lag op een rijk aanbod voor alle leerlingen, willen we nu een aanvullend aanbod ontwikkelen voor groepjes of individuele leerlingen voor wie dit nodig is. Collega’s die daar al mee willen experimenteren, kunnen bij mij terecht. Zo leren we samen.”

Ook ouders worden meegenomen in dit proces. Via nieuwsbrieven, klassenberichten en praktische tips krijgen zij een kijkje in de achterliggende gedachte van het project. ‘“Langzaam groeit het besef: dit is belangrijk. Niet alleen voor school, maar ook voor thuis.”

Wil jij meer weten over hoe ZIEN in de Klas scholen begeleidt bij het versterken van executieve vaardigheden? Neem dan contact met ons op. We denken graag mee!

Meer leren over executieve vaardigheden? Lees dan onze laatste nieuwsbrief.