De drempel van het klaslokaal is in de praktijk soms nog een onzichtbare barrière. Terwijl de gangen volstromen met experts, coördinatoren en begeleiders, staat de leerkracht daar, in dat lokaal, elke dag opnieuw met bevlogenheid les te geven. Lesgeven is een prachtig vakmanschap en in het verlagen van die drempel van het klaslokaal, liggen prachtige ontwikkelkansen voor de leerkracht én de leerling.
Wanneer er een expert aansluit in de klas, wordt er uit bescheidenheid vaak een plekje op de achtergrond gezocht. Hoewel die terughoudendheid begrijpelijk is om de les niet te verstoren, creëert het onbewust een afstand. Je voelt als leerkracht namelijk die blik in je rug terwijl je die ene complexe instructie geeft of reageert op lastig gedrag. Hoe waardevol de expertise van bijvoorbeeld de kc’er ook is, de fysieke afstand zorgt er vaak voor dat de ondersteuning beperkt blijft tot een terugkoppeling achteraf.
Het is tijd voor de visie van de nabijheid. Echt vakmanschap versterk je niet met een checklist of door te turven, maar door mee te draaien in het heetst van de strijd. Daarom wil ik IB/KC’ers en externe experts uitnodigen om naast de leerkracht te gaan staan. Schouder aan schouder.
Het is namelijk echt tijd dat we investeren in het vakmanschap van de leerkracht op de plek waar het ertoe doet: in het klaslokaal. We moeten af van de ’tips vanaf de zijlijn’ en toe naar coaching-on-the-job en co-teaching. Ik wil de uitdaging neerleggen: durf als expert te modelleren. Neem die instructie eens over en laat zien hoe je die ene leerling misschien wél bereikt. Of geef eens samen een les gericht op een specifiek pedagogisch leerdoel van de leerkracht. Geef de leerkracht de ruimte om even ‘af te kijken’. Dát is hoe we vakmanschap versterken; niet door te beoordelen, maar door voor te doen en samen te doen.
Het mooie is dat we op deze manier samen werken aan ijzersterk onderwijs, de basis van inclusief onderwijs. En die kracht van samen, gecombineerd met het versterken van vakmanschap, dragen hieraan ontzettend aan bij. Inclusie is geen project dat we ‘erbij’ doen. Het is de weigering om nog langer vanaf de zijlijn toe te kijken hoe een leerkracht worstelt met die complexiteit van het lesgeven. Het is de kracht van samen.
Auteur Jorinde Jelles is onderwijsadviseur, interim KC en trainer van de leergang Inclusief Onderwijs. Met haar jarenlange ervaring in het onderwijs schrijft zij columns voor zowel ZIEN in de Klas als voor TIB en helpt zij onderwijsprofessionals door te ontwikkelen binnen hun vakgebied.
