Uit onderzoek blijkt dat leesmotivatie van kinderen samenhangt met hun leesvaardigheid. Daarom leggen we je in deze blog uit wat leesmotivatie inhoudt én geven we tips om je leerlingen te motiveren voor lezen.

Wat is motivatie?
Laten we eens beginnen met wat motivatie eigenlijk betekent. Er is een verschil tussen extrinsieke motivatie en intrinsieke motivatie. 

Extrinsieke motivatie betekent dat het kind wel leest, maar dit alleen doet omdat het moet. Het kind voelt zelf nog geen interne prikkel om te gaan lezen. 

Bij intrinsieke motivatie is deze prikkel er wel; het kind is zelf gemotiveerd om te lezen en leest uit plezier of interesse en niet langer omdat het moet. 

Uit onderzoek is gebleken dat hoe meer intrinsiek gemotiveerd, hoe beter een kind is of wordt in lezen. Intrinsieke motivatie hangt dus samen met een betere leesvaardigheid! Extrinsieke motivatie daarentegen, hangt niet of negatief samen met leesvaardigheid.

Het is dus niet alleen belangrijk om je leerlingen te laten lezen, maar het is vooral belangrijk om je leerlingen gemotiveerd te krijgen om te lezen.

Maar hoe doe je dat? Met deze tips kun je meteen aan de slag!

1. Laat je leerlingen de waarde van het lezen ervaren. Zien lezen, doet lezen. Het wordt vaak gezegd, maar het is ook echt zo! Het is voor de leesmotivatie van kinderen belangrijk dat ze anderen regelmatig zien lezen en horen praten over boeken die ze hebben gelezen. Dit motiveert hen om zelf ook een boek te pakken. Een tip is om aan de ouders van leerlingen te vragen of zij weleens lezen in het bijzijn van hun kind. Geef ze als tip om een kinderboek zelf te lezen waarbij ze vertellen over leuke, grappige of mooie stukjes in het boek. Maak het kind (en dus jouw leerling) nieuwsgierig!
2. Geef de leerling de ruimte om zelf te kiezen wat ie wil lezen. Hoe meer autonomie een kind ervaart, hoe hoger de leesmotivatie wordt. Er zit hier wel een addertje onder het gras want misschien vind je niet alle boeken even geschikt om te lezen. In dat geval kun je natuurlijk zelf een selectie van boeken maken en de leerlingen daaruit laten kiezen. Zo ervaren ze toch de autonomie die ze nodig hebben, maar heb je wel invloed op wat er gelezen wordt! Wil je leerling echt geen boek kiezen? Dan kun je ook een andere keuze laten maken, bijvoorbeeld wanneer er gelezen wordt, met wie, of op welke plek. Tip: mogen lezen op een gekke plek kan soms DE motivatie zijn om toch te willen lezen. En dan zorg jij voor het leuke boek 😉
3. Praat met de leerlingen over boeken. Maak de vertaalslag naar dat wat de leerling aan het lezen is. Laat de leerling vertellen waar het boek over gaat en stel vragen over wat er is gebeurd in het verhaal. Zijn ze er al achter waar die geheime sleutel is verborgen? Door interesse te tonen in het lezen en dat wat er gelezen wordt, neemt de motivatie van de leerling toe.
4. Is er een leerling die echt niet van lezen houdt? Maar weet je wel de interesses van deze leerling? Laat AI dan een tekst (boekje) schrijven voor de leerling over z’n favoriete onderwerp! Gebruik de prompt:
   
   ‘Ik heb een leerling in mijn klas die niet van lezen houdt. Om de leerling toch te motiveren, wil ik een persoonlijk boekje voor ‘m schrijven. De leerling heet <naam>, zit in groep <x>  en is dol op <interesse>. Kun jij een tekst van maximaal <x> aantal woorden schrijven op <taalniveau>  voor <naam leerling>?’

De sleutel naar intrinsieke motivatie is om ervoor te zorgen dat lezen niet meer als een ‘moetje’ voelt, maar juist als een leuke activiteit waar een kind plezier aan kan beleven. De weg daarnaartoe kan soms lang voelen, maar geef niet op! Probeer verschillende soorten boeken en teksten uit en ik ben ervan overtuigd dat er uiteindelijk iets voorbij komt dat ook jouw leerling weet te grijpen!